Kunst en cultuur houden je jong

Regelmatige deelname aan kunst- en culturele activiteiten, zoals lezen, muziek luisteren of het bezoeken van musea en galerieën, hangt mogelijk samen met een langzamer tempo van biologische veroudering. Dat blijkt uit een nieuwe studie van onderzoekers van University College London (UCL), gebaseerd op gegevens van meer dan 3.500 volwassenen in het Verenigd Koninkrijk.

De onderzoekers combineerden enquêtegegevens over culturele participatie met bloedanalyses waarin de biologische leeftijd werd geschat aan de hand van zeven zogenoemde epigenetische klokken. Deze meten veranderingen in DNA-methylatiepatronen, een biologische marker die inzicht geeft in het verouderingsproces op cellulair niveau.

Uit de analyses blijkt dat mensen die regelmatig deelnemen aan verschillende kunst- en cultuuractiviteiten gemiddeld biologisch jonger zijn en een lager biologisch verouderingstempo vertonen dan mensen die zelden of nooit aan dergelijke activiteiten deelnemen. Er werd een duidelijke dosis-responsrelatie gevonden: hoe vaker mensen deelnamen, hoe sterker de associatie met een tragere veroudering.

Bij wekelijkse deelname aan kunst- en cultuuractiviteiten lag het verouderingstempo ongeveer 4 procent lager dan bij niet-deelnemers. Volgens de onderzoekers is dat effect vergelijkbaar met het verschil dat wordt gezien tussen mensen die wekelijks sporten en mensen die volledig inactief zijn. In sommige analyses was de associatie zelfs sterker: frequente culturele deelnemers waren gemiddeld circa één biologisch jaar jonger, terwijl regelmatige lichaamsbeweging samenhing met een verschil van iets meer dan een half biologisch jaar.

De verbanden bleven bestaan nadat rekening was gehouden met factoren als leeftijd, BMI, rookgedrag, inkomen en opleidingsniveau. Omdat het onderzoek observationeel van aard is, kan geen causaal verband worden vastgesteld. De resultaten suggereren echter dat kunst- en cultuurparticipatie mogelijk een relevante rol speelt in gezond ouder worden, naast bekende leefstijlfactoren zoals lichaamsbeweging.

Bronnen:
Kunst tegen de klok: boeken en musea houden je lichaam jonger
Does leisure activity matter for epigenetic aging? Analyses of arts engagement and physical activity in the UK Household Longitudinal Study | Innovation in Aging | Oxford Academic